Cây cối xay có chữa được sỏi thận không? Cách dùng phổ biến
Cây cối xay là một dược liệu dân gian thường được nhắc đến với khả năng hỗ trợ “làm tan sỏi thận”. Tuy nhiên, bên cạnh những lời truyền miệng, không ít người vẫn băn khoăn về hiệu quả thực sự cũng như mức độ an toàn khi sử dụng. Dưới góc nhìn y học, cây cối xay có chữa được sỏi thận không, và người bệnh cần lưu ý điều gì để tránh ảnh hưởng xấu đến sức khỏe? Bài viết dưới đây của Nhà thuốc Upharma sẽ giúp bạn làm rõ những vấn đề này.
1. Tìm hiểu về cây cối xay chữa sỏi thận
Cây cối xay, còn được gọi với các tên khác như kim tiền thảo giả, ngưu tất nam hay thổ ngưu tất. Đây là một loại cây mọc hoang phổ biến ở nhiều vùng nông thôn Việt Nam. Trong y học cổ truyền, cây cối xay được xếp vào nhóm thảo dược có tính mát, vị ngọt nhẹ, thường được sử dụng để hỗ trợ lợi tiểu, thanh nhiệt và giảm các triệu chứng liên quan đến đường tiết niệu.
Theo một số tài liệu dược học cổ truyền, các bộ phận như thân, lá, hoa và quả của cây cối xay đều có thể được sử dụng làm thuốc sau khi phơi hoặc sấy khô. Tuy nhiên, y học hiện đại hiện nay chưa có nhiều nghiên cứu lâm sàng chứng minh khả năng làm tan sỏi thận trực tiếp của cây cối xay, mà chủ yếu ghi nhận vai trò hỗ trợ cải thiện triệu chứng.
Cây cối xay được xếp vào nhóm thảo dược có tính mát có khả năng hỗ trợ cải thiện triệu chứng sỏi thận
2. Cây cối xay có chữa được sỏi thận không?
Cây cối xay không được xem là phương pháp điều trị đặc hiệu có khả năng làm tan hoàn toàn sỏi thận, đặc biệt là với sỏi kích thước lớn, sỏi cứng hoặc sỏi tồn tại lâu năm. Các nghiên cứu và kinh nghiệm lâm sàng cho thấy cây cối xay chỉ có thể đóng vai trò hỗ trợ, giúp cải thiện một số triệu chứng khó chịu liên quan đến sỏi thận.
Đối với những trường hợp sỏi thận nhỏ, mới hình thành và chưa gây tắc nghẽn nghiêm trọng, việc sử dụng cây cối xay đúng cách có thể giúp tăng lượng nước tiểu, hỗ trợ đào thải cặn khoáng nhỏ ra ngoài theo đường tiểu. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc cây cối xay có thể “chữa khỏi” sỏi thận, và người bệnh không nên xem đây là phương pháp thay thế cho chẩn đoán và điều trị y khoa.
Cây cối xay chỉ đóng vai trò hỗ trợ, giúp cải thiện một số triệu chứng đau của sỏi thận
>>> Tìm hiểu về nguyên nhân sỏi thận, cảnh báo 8 yếu tố gây sỏi thận dễ tái phát
3. Cây cối xay hỗ trị trợ sỏi thận như thế nào?
Cây cối xay có chữa được sỏi thận không là vấn đề cần nhìn nhận đúng trên cơ sở khoa học. Mặc dù không có tác dụng làm tan sỏi trực tiếp, cây cối xay vẫn được sử dụng phổ biến nhờ một số cơ chế hỗ trợ sinh lý nhất định đối với hệ tiết niệu. Cụ thể:
3.1. Hỗ trợ lợi tiểu, tăng lượng nước tiểu
Các hoạt chất có trong cây cối xay được ghi nhận có tác dụng lợi tiểu nhẹ, giúp tăng lượng nước tiểu bài tiết mỗi ngày. Khi lượng nước tiểu tăng lên, nồng độ các khoáng chất như canxi, oxalat hoặc acid uric trong nước tiểu có xu hướng giảm, từ đó hạn chế sự kết tinh và lắng đọng thêm của sỏi.
Cơ chế này có thể hỗ trợ quá trình đào thải các tinh thể nhỏ hoặc cặn sỏi kích thước rất nhỏ, nhưng không đủ mạnh để phá vỡ cấu trúc của viên sỏi đã hình thành.
3.2. Giảm viêm đường tiết niệu
Sỏi thận thường gây kích thích niêm mạc đường tiết niệu, dẫn đến phản ứng viêm và làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn. Một số thành phần trong cây cối xay được cho là có đặc tính kháng viêm nhẹ, giúp làm dịu niêm mạc đường tiết niệu và giảm cảm giác khó chịu khi đi tiểu.
Việc giảm viêm không làm biến mất sỏi thận, nhưng có thể giúp người bệnh cảm thấy dễ chịu hơn trong quá trình theo dõi và điều trị.
3.3. Hỗ trợ giảm tiểu buốt, tiểu rắt khi có sỏi nhỏ
Ở những bệnh nhân có sỏi nhỏ di chuyển trong đường tiết niệu, các triệu chứng như tiểu buốt, tiểu rắt và tiểu khó thường xuất hiện. Cây cối xay với đặc tính mát và lợi tiểu có thể góp phần làm giảm mức độ kích thích niêm mạc bàng quang và niệu đạo, từ đó hỗ trợ cải thiện các triệu chứng này.
Tuy nhiên, hiệu quả giảm triệu chứng phụ thuộc nhiều vào kích thước sỏi, vị trí sỏi và cơ địa từng người bệnh.
Cây cối xay có đặc tính kháng viêm nhẹ, giúp làm dịu niêm mạc đường tiết niệu
4. Cách sử dụng cây cối xay chữa sỏi thận đúng cách
Sau khi đã biết được cây cối xay có chữa được sỏi thận không, người bệnh cũng cần nắm rõ cách sử dụng đúng để đảm bảo an toàn cho sức khỏe. Dưới đây là 2 cách sử dụng cây cối xay mà bạn có thể tham khảo áp dụng.
4.1. Sắc nước uống
Cách dùng phổ biến nhất là sắc cây cối xay khô để uống hàng ngày. Người sử dụng thường lấy lá, hoa và quả của cây cối xay đem phơi nắng hoặc sấy khô để dùng dần. Mỗi ngày, một lượng dược liệu vừa phải được đun với khoảng 1,5 lít nước và chia uống trong ngày.
Người bệnh không nên uống quá 2 lít nước sắc cây cối xay mỗi ngày, bởi việc dùng quá nhiều có thể gây mất nước và rối loạn điện giải. Việc sử dụng cần được duy trì trong thời gian giới hạn và theo dõi sát phản ứng của cơ thể
Sắc cây cối xay khô để uống hàng ngày
4.2. Kết hợp với các loại thảo dược khác
Trong dân gian, cây cối xay thường được kết hợp với một số thảo dược khác như bông mã đề, rễ tranh, râu ngô, cỏ mần trầu và rau má để hỗ trợ điều trị các triệu chứng bí tiểu hoặc tiểu buốt.
Bài thuốc phối hợp này được sắc uống ngày hai lần trước bữa ăn và thường được áp dụng trong khoảng 10 ngày liên tiếp. Tuy nhiên, việc kết hợp nhiều dược liệu cùng lúc có thể làm tăng nguy cơ tương tác hoặc gây quá tải cho thận nếu sử dụng không đúng liều lượng.
Cây cối xay được kết hợp với một số thảo dược khác để sắc nước uống
Bên cạnh các bài thuốc dân gian như cây cối xay, người bệnh sỏi thận vẫn cần kết hợp thuốc điều trị phù hợp để hỗ trợ giảm triệu chứng và hạn chế biến chứng. Bạn có thể liên hệ dược sĩ online Nhà thuốc Upharma để được tư vấn loại thuốc phù hợp với tình trạng sỏi cụ thể.
5. Lưu ý khi dùng cây cối xay chữa sỏi thận
Mặc dù là thảo dược, cây cối xay không hoàn toàn an toàn nếu sử dụng sai cách hoặc lạm dụng trong thời gian dài.
-
Không nên sử dụng cây cối xay kéo dài với liều lượng cao. Vì việc lợi tiểu quá mức có thể dẫn đến mất nước, rối loạn huyết áp và mất cân bằng điện giải trong cơ thể.
-
Phụ nữ đang mang thai, phụ nữ cho con bú, trẻ em dưới 10 tuổi và người cao tuổi không nên tự ý sử dụng cây cối xay.
-
Chỉ phù hợp với những trường hợp sỏi thận nhẹ hoặc dùng để hỗ trợ cải thiện triệu chứng chứ không thay thế cho điều trị y khoa.
-
Không có hiệu quả đối với sỏi lớn, sỏi cứng, sỏi tồn tại lâu năm hoặc sỏi nằm ở vị trí khó đào thải.
-
Đây chỉ là phương pháp hỗ trợ tạm thời, không điều trị triệt để nguyên nhân hình thành sỏi.Do đó, sỏi thận vẫn có nguy cơ tái phát.
-
Hiệu quả sử dụng cây cối xay phụ thuộc nhiều vào cơ địa từng người. Vì vậy sẽ có trường hợp đáp ứng tốt và cũng có trường hợp không thấy cải thiện rõ rệt.
6. Giải đáp các câu hỏi thường gặp về cây cối xay
6.1. Cây cối xay có chữa được bệnh thận không?
Cây cối xay không có tác dụng chữa khỏi các bệnh lý thận, mà chỉ hỗ trợ cải thiện một số triệu chứng liên quan đến đường tiết niệu trong trường hợp nhẹ.
6.2. Uống nước cây cối xay có tác dụng gì?
Nước sắc cây cối xay có thể hỗ trợ lợi tiểu, giảm viêm nhẹ và làm dịu các triệu chứng tiểu buốt, tiểu rắt ở người có sỏi thận nhỏ.
6.3. Cây cối xay uống tươi được không?
Việc uống cây cối xay tươi không được khuyến khích, bởi khó kiểm soát liều lượng và nguy cơ nhiễm vi sinh vật hoặc tạp chất từ môi trường.
6.4. Cây cối xay có trị xương khớp không?
Một số tài liệu dân gian ghi nhận cây cối xay có thể hỗ trợ giảm đau nhức xương khớp nhẹ, nhưng chưa có bằng chứng khoa học rõ ràng để xem đây là phương pháp điều trị chính thức.
6.5. Cây cối xay ngâm rượu có tác dụng gì?
Cây cối xay ngâm rượu thường được sử dụng theo kinh nghiệm dân gian để xoa bóp ngoài da. Tuy nhiên, bạn không nên uống rượu ngâm cây cối xay do nguy cơ ảnh hưởng đến gan và thận.
6. Giải đáp các câu hỏi thường gặp về cây cối xay
6.1. Cây cối xay có chữa được bệnh thận không?
Cây cối xay không có tác dụng chữa khỏi các bệnh lý thận, mà chỉ hỗ trợ cải thiện một số triệu chứng liên quan đến đường tiết niệu trong trường hợp nhẹ.
6.2. Uống nước cây cối xay có tác dụng gì?
Nước sắc cây cối xay có thể hỗ trợ lợi tiểu, giảm viêm nhẹ và làm dịu các triệu chứng tiểu buốt, tiểu rắt ở người có sỏi thận nhỏ.
6.3. Cây cối xay uống tươi được không?
Việc uống cây cối xay tươi không được khuyến khích, bởi khó kiểm soát liều lượng và nguy cơ nhiễm vi sinh vật hoặc tạp chất từ môi trường.
6.4. Cây cối xay có trị xương khớp không?
Một số tài liệu dân gian ghi nhận cây cối xay có thể hỗ trợ giảm đau nhức xương khớp nhẹ, nhưng chưa có bằng chứng khoa học rõ ràng để xem đây là phương pháp điều trị chính thức.
6.5. Cây cối xay ngâm rượu có tác dụng gì?
Cây cối xay ngâm rượu thường được sử dụng theo kinh nghiệm dân gian để xoa bóp ngoài da. Tuy nhiên, bạn không nên uống rượu ngâm cây cối xay do nguy cơ ảnh hưởng đến gan và thận.
Tạm kết
Trên đây là các thông tin Upharma giải đáp cho thắc mắc “cây cối xay có chữa được sỏi thận không”. Để đảm bảo an toàn cho chức năng thận và hạn chế nguy cơ biến chứng, người bệnh nên kết hợp kiến thức dân gian một cách có chọn lọc với tư vấn chuyên môn từ bác sĩ hoặc dược sĩ.
/author/luu-thanh-lam-ozr81drs.jpeg)
/_images/header/logo_with_name.png)